Polsko-amerykański zespół badaczy wykazał w modelach przedklinicznych, że wirus onkolityczny zmienia zawartość pęcherzyków zewnątrzkomórkowych i wzmacnia odpowiedź komórek odpornościowych przeciw glejakowi.

Wirusy onkolityczne są opracowywane po to, by zakażać i niszczyć komórki nowotworowe. Badacze z naszego Instytutu, Brigham and Women’s Hospital/Harvard Medical School oraz współpracujących polskich ośrodków sprawdzili jednak, czy działanie wirusa może wykraczać poza bezpośrednio zakażone komórki.

W pracy opublikowanej w „Journal of Extracellular Vesicles” opisano pęcherzyki EVOV uwalniane przez komórki glejaka po ekspozycji na onkolityczny wirus HSV-1. Pęcherzyki były niezdolne do infekcji i replikacji, a jednocześnie przenosiły zmieniony ładunek immunogenny. Pobudzały ludzkie komórki odpornościowe oraz nasilały ich zdolność do eliminacji komórek glejaka w modelach organoidowych. Badania wskazały także na udział cząsteczek MHC-I w tym efekcie.

„Nasze wyniki sugerują, że sygnał immunologiczny może sięgać dalej niż obszar bezpośredniego działania wirusa – dzięki pęcherzykom uwalnianym przez komórki guza” – mówi dr hab. Jakub Godlewski, współautor kierujący badaniem.

Autorzy porównali uzyskane wyniki z danymi pochodzącymi od pacjentów z nawrotowym glejakiem leczonych wirusem onkolitycznym. To istotny punkt odniesienia, ale nie dowód skuteczności EVOV u ludzi. Platforma wymaga dalszych badań przedklinicznych i klinicznych.

Publikacja: Kiel i wsp., „Oncolytic Virus-Engineered Extracellular Vesicles Rewire Glioblastoma Immunity”, Journal of Extracellular Vesicles (Impact Factor 2025: 21,7). DOI: 10.1002/jev2.70389.
Pierwsza autorka: dr Klaudia Kiel. Autorzy korespondencyjni: dr hab. Agnieszka Bronisz i dr hab. Jakub Godlewski.